Bơm định lượng điện từ (solenoid metering pump) là loại bơm thể tích dùng cuộn dây điện từ để tạo xung đẩy màng bơm, châm hóa chất theo từng liều rất nhỏ và chính xác. Đây là lựa chọn phù hợp cho các bài toán định lượng lưu lượng thấp — thường dưới 22 l/h, áp suất tới khoảng 20 bar — như châm clo, châm pH, châm hóa chất xử lý nước hay châm phụ gia theo tín hiệu điều khiển. So với bơm màng cơ học hay bơm piston, dòng điện từ gọn nhẹ hơn, đóng-ngắt nhanh và không cần dầu bôi trơn, nên rất tiện cho hệ thống nhỏ và lắp đặt linh hoạt.
- Dẫn động bằng cuộn dây điện từ tạo xung đẩy màng — định lượng từng liều nhỏ.
- Dải lưu lượng nhỏ, thường ≤ 22 l/h; áp suất tới ≤ 20 bar.
- Điều chỉnh liều qua hành trình màng và tần suất xung.
- Ưu thế: gọn, đóng-ngắt nhanh, không cần dầu bôi trơn, dễ tự động hóa.
- Dòng tham chiếu: Doseuro SDP type S — màng PTFE đặc, IP65, 6 cỡ.
Bơm định lượng điện từ là gì?
Nguyên lý dẫn động bằng cuộn dây điện từ
Bơm định lượng nói chung là bơm thể tích — mỗi chu kỳ đẩy đi một thể tích chất lỏng xác định, nên lưu lượng tỉ lệ thẳng với số chu kỳ. Ở bơm định lượng điện từ, bộ phận dẫn động là một cuộn dây (solenoid). Khi cấp xung điện, từ trường kéo lõi thép gắn với màng bơm tịnh tiến để đẩy chất lỏng qua van một chiều; khi ngắt xung, lò xo kéo màng về để hút mẻ tiếp theo.
Cơ chế đóng-ngắt này diễn ra nhanh và rời rạc, cho phép kiểm soát từng liều ở mức rất nhỏ. Vì lực đẩy đến từ xung điện chứ không từ cơ cấu cam quay liên tục, bơm điện từ không cần hộp số hay dầu bôi trơn, giúp thân bơm gọn và ít chi tiết cơ khí phải bảo trì.
| Thành phần | Vai trò |
|---|---|
| Cuộn dây điện từ (solenoid) | Tạo xung lực kéo lõi và màng bơm |
| Màng bơm (diaphragm) | Ngăn cách chất lỏng với cơ cấu dẫn động, đẩy/hút mẻ |
| Cặp van một chiều | Định hướng dòng chảy hút và đẩy |
| Bộ điều khiển vi xử lý | Chỉnh hành trình và tần suất xung để đặt liều |
Điều chỉnh lưu lượng và độ chính xác
Chỉnh theo hành trình và tần suất xung
Lưu lượng của bơm định lượng điện từ được đặt theo hai thông số: chiều dài hành trình màng (mỗi xung đẩy bao nhiêu thể tích) và tần suất xung (bao nhiêu xung trong một phút). Kết hợp hai đại lượng này cho dải điều chỉnh rộng mà vẫn giữ liều ổn định. Độ chính xác định lượng của bơm thể tích thường nằm trong khoảng ±1–3% tùy loại và điều kiện vận hành.
Nhiều dòng điện từ tích hợp vi xử lý nên có thể nhận tín hiệu điều khiển bên ngoài. Khi ghép với cảm biến pH/ORP hoặc cảm biến lưu lượng và tín hiệu 4-20mA, bơm tự điều chỉnh liều châm theo điều kiện thực tế của nước hoặc quy trình — thay vì chạy cố định một mức.
Khi nào nên dùng bơm điện từ?
Định lượng nhỏ, áp suất vừa, cần linh hoạt
Bơm điện từ phù hợp khi lưu lượng cần châm ở mức thấp (thường vài l/h đến khoảng 22 l/h) và áp suất hệ thống không quá cao (tới khoảng 20 bar). Đây là vùng làm việc của các trạm xử lý nước quy mô nhỏ, châm clo/pH cho hồ bơi và xử lý nước cấp, châm phụ gia định lượng trong chế biến, hay các điểm châm hóa chất rời rạc cần bật-tắt linh hoạt theo tín hiệu.
Khi lưu lượng cần lớn hơn, áp suất cao hơn hoặc môi chất đặc/độ nhớt lớn, nên cân nhắc bơm màng cơ học motor-driven, bơm màng thủy lực hoặc bơm piston. Bảng dưới giúp đặt bơm điện từ vào đúng vị trí trong họ bơm định lượng.
| Loại dẫn động | Đặc điểm | Vùng phù hợp |
|---|---|---|
| Điện từ (solenoid) | Gọn, đóng-ngắt nhanh, không cần dầu | Lưu lượng nhỏ, áp vừa |
| Màng cơ học motor-driven | Cam/lệch tâm đẩy màng, chạy liên tục | Lưu lượng trung bình |
| Màng thủy lực | Dầu đẩy màng, chống rò rỉ | Áp cao, môi chất khó |
| Piston/plunger | Piston tiếp xúc trực tiếp | Áp rất cao, nồng độ đặc |
Vật liệu tiếp xúc và môi chất
Chọn vật liệu đầu bơm theo hóa chất
Phần tiếp xúc với hóa chất gồm đầu bơm, màng và van — đây là yếu tố quyết định độ bền khi châm môi chất ăn mòn. Với bơm định lượng, các vật liệu phổ biến gồm inox 316L, PVC, PP, PVDF và PTFE, chọn theo tính chất và nồng độ của hóa chất. Riêng dòng điện từ thường dùng màng PTFE đặc vì PTFE trơ hóa học với hầu hết axit, kiềm và dung dịch oxy hóa.
| Vật liệu đầu bơm | Phù hợp với |
|---|---|
| PVC / PP | Nhiều dung dịch nước, hóa chất nồng độ vừa |
| PVDF | Axit mạnh, dung dịch oxy hóa |
| PTFE | Hóa chất ăn mòn cao, độ trơ hóa học rộng |
| Inox 316L | Áp cao, môi chất công nghiệp đặc thù |
Việc khai báo đúng tên hóa chất, nồng độ, nhiệt độ và lưu lượng/áp suất ngay từ đầu giúp chọn cặp vật liệu màng–đầu bơm phù hợp, tránh hư hỏng sớm do tương thích hóa học.
DOSEURO · Ý Dòng SDP type S cho định lượng nhỏ
Doseuro (Ý) là thương hiệu bơm định lượng do TKT phân phối, với dải tổng từ khoảng 1 l/h đến 4.000 l/h và tùy chọn điều khiển bằng tay hoặc tín hiệu 4-20mA. Cho nhóm định lượng nhỏ, dòng SDP type S là bơm điện từ (solenoid): lưu lượng ≤ 22 l/h, áp suất ≤ 20 bar, cấp bảo vệ IP65, màng PTFE đặc, không cần dầu bôi trơn và có 6 cỡ để chọn theo nhu cầu. Khi cần lưu lượng lớn hơn hoặc áp cao hơn, Doseuro còn có các dòng màng cơ học (SR type D, SR type FM), màng thủy lực (SR type B) và piston (SR type A), cùng dòng PDP đạt chuẩn API 675 cho dầu khí — TKT tư vấn chọn dòng theo môi chất và điều kiện vận hành thực tế.
Câu hỏi thường gặp
Bơm định lượng điện từ khác bơm màng cơ học ở điểm nào?
+
Bơm điện từ dùng cuộn dây tạo xung đẩy màng, đóng-ngắt nhanh và không cần dầu bôi trơn, phù hợp lưu lượng nhỏ. Bơm màng cơ học motor-driven dùng cam/lệch tâm quay liên tục để đẩy màng, đáp ứng lưu lượng lớn hơn. Hai loại bù trừ cho nhau theo dải lưu lượng và áp suất.
Bơm điện từ chịu được lưu lượng và áp suất bao nhiêu?
+
Dòng điện từ thường làm việc ở lưu lượng nhỏ — ví dụ Doseuro SDP type S đạt ≤ 22 l/h và áp suất ≤ 20 bar. Khi cần vượt vùng này, nên chuyển sang bơm màng thủy lực hoặc bơm piston tùy model và điều kiện.
Có thể tự động châm hóa chất theo cảm biến không?
+
Có. Nhiều dòng điện từ tích hợp vi xử lý và nhận tín hiệu 4-20mA, nên ghép được với cảm biến pH/ORP hoặc cảm biến lưu lượng để tự điều chỉnh liều châm theo điều kiện thực tế của nước hoặc quy trình.
Chọn vật liệu màng và đầu bơm thế nào?
+
Chọn theo hóa chất và nồng độ: PVC/PP cho dung dịch phổ thông, PVDF cho axit mạnh và dung dịch oxy hóa, PTFE cho môi chất ăn mòn cao, inox 316L cho áp cao. Dòng điện từ thường dùng màng PTFE đặc nhờ độ trơ hóa học rộng.
Độ chính xác định lượng của bơm điện từ là bao nhiêu?
+
Bơm thể tích định lượng thường đạt độ chính xác trong khoảng ±1–3% tùy loại và điều kiện. Với quy trình dầu khí yêu cầu khắt khe hơn, người ta dùng bơm định lượng đạt chuẩn API 675 thay cho dòng điện từ nhỏ.
Doseuro có những dòng định lượng nào ngoài điện từ?
+
Ngoài dòng điện từ SDP type S, Doseuro có bơm màng cơ học SR type D và SR type FM, bơm màng thủy lực SR type B, bơm piston SR type A và dòng PDP đạt chuẩn API 675 cho dầu khí, phủ dải tổng từ khoảng 1 l/h đến 4.000 l/h.
Cần chọn đúng dòng bơm định lượng cho hóa chất và lưu lượng của bạn? TKT — với 19+ năm kinh nghiệm, 12.000+ dự án và hỗ trợ 24/7 — tư vấn cấu hình Doseuro phù hợp theo môi chất, áp suất và phương án điều khiển.
Gửi yêu cầu tư vấn hoặc hotline 0941.400.488
Nguồn: tài liệu kỹ thuật Doseuro (Ý) và thông số dòng SDP type S; TKT biên soạn.
